GIEŁDA BIŻUTERII I MINERAŁÓW Warszawa OSIR (22-23.04.2017r.)

01_Gielda-OSIR-Warszawa

W dniach 22-23.04.2017 r. w Ośrodku Sportu i Rekreacji Ochota przy ul. Nowowiejskiej 37B w Warszawie, odbyła się Giełda Minerałów I Biżuterii.

02_Gielda-OSIR-Warszawa

Część wystawców miała swoje stanowiska na zewnątrz budynku.
Byli to głownie sprzedawcy minerałów i skamieniałości. W środku natomiast zdecydowaną większość stanowiły stoiska z biżuterią. Tym samym osoby, które zainteresowane były jedynie kupnem minerałów, nie musiały nawet kupować biletu do środka budynku 🙂
Poniżej fotorelacja z giełdy (głównie z zewnątrz) jak i zakupiony okaz – hemimorfit z Meksyku.

03_Gielda-OSIR-Warszawa
04_Gielda-OSIR-Warszawa
05_Gielda-OSIR-Warszawa
06_Gielda-OSIR-Warszawa
07_Gielda-OSIR-Warszawa
Halit 
Poch.: Jezioro Owens, Olancha, Kalifornia, USA

08_Gielda-OSIR-Warszawa
Aragonit 
Poch.: Mamsa, Sidi Ayed, Maroko

09_Gielda-OSIR-Warszawa
Miedź rodzima (na dole)

10_Gielda-OSIR-Warszawa
Dioptaz

11_Gielda-OSIR-Warszawa
Skolecyt
Poch.: Indie

12_Gielda-OSIR-Warszawa
Psylomelan / goethyt
Poch.: Taouz, Er Rachidia, Meknès-Tafilalet, Maroko

13_Gielda-OSIR-Warszawa
Miedź rodzima
Poch.: Caledonia, Mass, Ontonagon, Michigan, USA

15_Gielda-OSIR-Warszawa
Malachit

16_Gielda-OSIR-Warszawa
Kalcyt – Szpat islandzki

17_Gielda-OSIR-Warszawa
Baryt

14_Gielda-OSIR-Warszawa

Na koniec zakupiony okaz 🙂

18_Gielda-OSIR-Warszawa

Karol Parkita
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

 

WARSAW MINERAL EXPO 2017 (04-05.03.2017r.)

Wraz z nowym rokiem miałem postanowienie – tym razem wreszcie uda mi się zagościć na giełdzie w Warszawie.
W ubiegłych latach kupowałem co prawda w Lwówku, Gliwicach czy Sosnowcu, jednak to właśnie o Warszawie słyszałem najwięcej pozytywnych opinii.
Rzeczywiście, była to zacna impreza i warto było choć raz się wybrać do Stolicy w celach kolekcjonerskich.

01-WME012017
Źródło: https://www.facebook.com/events/1829562330632459/

02-WME012017
03-WME012017

Transport z Krakowa do Warszawy nie stanowił dla nas większego problemu (zupełnie inaczej niż powrót). Co prawda zwyczajnie mogliśmy wsiąść w samochód i ruszyć na Stolicę ale przejazd Polskim Busem okazał się znacznie tańszy i mniej męczący (chociaż niekoniecznie wygodniejszy i szybszy). Jest to dobra alternatywa dla tych co siedzą za kółkiem cały tydzień i dla odmiany ktoś inny może ich powozić. W każdym razie po kilku godzinach jazdy oraz krótkiej podróży metrem postawiliśmy pierwsze kroki przed Pałacem Kultury i Nauki, gdzie czekały na nas przygotowane wejściówki (za co bardzo dziękujemy 🙂 )

04-WME012017
Plan Warsaw Mineral Expo

Sama giełda to wielkie wydarzenie. Wystarczy rzucić okiem na plan zamieszczony powyżej by nie mieć wątpliwości że trafiło się na odpowiednią imprezę. Na cele handlowe zagospodarowano na parterze kilka dużych sal połączonych ze sobą korytarzami. Dodatkowo również do dyspozycji był kącik dla najmłodszych – GEOLANDIA oraz kawiarnia dla strudzonych kolekcjonerów. Będąc pierwszy raz na giełdzie w PKiN bardzo łatwo stracić orientację, osobiście chwilami nie miałem pewności czy już byłem wcześniej na danej sali czy jestem tu pierwszy raz. I tak do wyboru były sale: turmalinowa, bursztynowa, szafirowa, rubinowa itd. Oczywiście nie należy się spodziewać, że na giełdzie natrafimy tylko na minerały – w sali rubinowej nie znajdziemy wyłącznie rubinów czy w ametystowej ametystów. Prócz sali szafirowej gdzie rzeczywiście były stoiska tylko z minerałami i skamieniałościami, na giełdzie dominowała biżuteria.

05-WME012017
06-WME012017
07-WME012017

Wydawać by się mogło że przy tak dużej ilości sal i korytarzy nie będzie problemu z przeciskaniem się pomiędzy stołami. Niestety, ten kto wymyślił ułożenie stoisk w niektórych pomieszczeniach nie miał chyba za grosz wyobraźni – niektóre sale szczególnie te z biżuterią były dosłownie zaczopowane. W momentach szczytu trzeba się było niemiłosiernie przepychać…i miej tu np. taki Halotrychit w rękach.

08-WME012017
09-WME012017
10-WME012017

Elementem charakterystycznym dla MGMiB są konkursy. W Warszawie można było wygrać biżuterię która jak na mój gust nie zachwycała specjalnie. Przyznaję jednak, że nie czuję takich klimatów i być może są osoby wzdychające do tych błyskotek. Przecież podobno piękno kryje się w oku patrzącego.

11-WME012017
12-WME012017

Na szafirowej spędziliśmy najwięcej czasu. Okazy wspaniałe, można było stracić niejedną pensję. Dobrze że wracaliśmy autobusem i nie mogłem zbyt dużo zabrać, inaczej straciłbym wszystkie pieniądze.
Trochę fotografii co ciekawszych okazów poniżej.

13-Akwamaryn - Baltistan, Pakistan (2)
Akwamaryn 
Poch.: Skardu, Baltistan, Pakistan

14-Akwamaryn - Baltistan, Pakistan (3)
Akwamaryn 
Poch.: Skardu, Baltistan, Pakistan

15-Aragonit, kalcyt - Mamsa, Sidi Ayed, Maroko
Aragonit, kalcyt
Poch.: Mamsa, Sidi Ayed, Maroko

16-Aragonit - Ighoud, Maroko
Aragonit 
Poch.: Ighoud, Maroko

17-Halit - Jezioro Owens, Kalifornia, USA
Halit
Jezioro Owens, Olancha, Kalifornia, USA
Strasznie mi się podobają hality szkieletowe z tej lokalizacji.
Postawić takiego obok naszego zielonego halitu z Lubina – to byłoby coś!

18-Gips - Manitoba, Kanada
Gips
Poch.: Manitoba, Kanada

19-Fluoryt - Xinyang, Chiny
Fluoryt
Xinyang, Chiny (Minggang?)

20-Hemimorfit - Ojuela, Mapimí, Durango, Mexico
Hemimorfit 
Poch.: Ojuela, Mapimí, Durango, Mexico

21-Kwarc
Kwarc

22-Agat - Maroko
Agat
Poch.: Maroko

23-Azuryt - Kerrouchene, Khénifra, Maroko
Azuryt 
Poch.: Kerrouchene, Khénifra, Maroko

24-Piryt - Navajún, La Rioja, Hiszpania (1)
25-Piryt - Navajún, La Rioja, Hiszpania (2)
Piryt
Poch.: Navajún, La Rioja, Hiszpania
Piryt na pirycie pirytem pokryty…

26-Halit - Lubin (1)
27-Halit - Lubin (2)
Halit
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska
Pisząc wcześniej o zielonym halicie z Lubina miałem na myśli okaz o właśnie takiej barwie i jakości. Szkoda że na razie niestety nie w zasięgu mojego portfela

28-Halit - Lubin (3)
Halit
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

29-Halit - Polkowice-Sieroszowice (1)
30-Halit - Polkowice-Sieroszowice (2)
31-Halit - Polkowice-Sieroszowice (3)
Halit szkieletowy
Poch.: Polkowice-Sieroszowice, Dolnośląskie, Polska
Pierwszy raz widzę takie, trzeba będzie uzupełnić kolekcję 🙂

32-Kalcyt - Lubin
Kalcyt
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

33-Gips - Dobrzyń
Gips
Poch.: Dobrzyń nad Wisłą, Kujawsko-pomorskie, Polska

34-Gips - Lubin
Gips
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

35-Ametyst - Brazylia
Ametyst
Poch.: Rio Grande do Sul, Brazylia

36-Czaroit - Masyw Muruński, Syberia, Rosja
Czaroit
Poch.: Masyw Muruński, Syberia, Rosja

37-Larimar - Sierra de Baoruco, Dominikana
Larimar
Poch.: Sierra de Baoruco, Dominikana

39-Ametyst - Kuźnica Warężyńska (2)
38-Ametyst - Kuźnica Warężyńska (1)
Ametyst
Poch.: Kuźnica Warężyńska, Warężyn, Śląskie, Polska
Okazy z przed 30 lat, gdy w miejscu obecnego zbiornika działała piaskownia

40-Antygoryt - Nasławice
Antygoryt
Poch.: Nasławice, Dolnośląskie, Polskie
Co prawda nazewnictwo poprawne aczkolwiek szlachetności bym się tutaj nie dopatrywał

41-Paprocie
Mały „cmentarzyk” paproci pod stołem

42-Hubneryt z kwarcem
Hübneryt z kwarcem

43-Fluoryt z kwarcem - Xuangang, Chiny (1)
44-Fluoryt z kwarcem - Xuangang, Chiny (2)
45-Fluoryt z kwarcem - Xuangang, Chiny (3)
Fluoryt z kwarcem
Poch.: Xuangang nr1, Muxigaxiang, Linxi, Chiny
Wspaniały okaz, niesamowita barwa fluorytu. Szkoda że klejony do podstawki.
Podobno dla tych co kleją w ten sposób okazy przygotowany jest dziesiąty krąg piekła.

Stoisko z kośćmi, zębami, skrzemionkowanym drzewem, skamieniałościami itp.:47-Kości i drzewa (1)
48-Kości i drzewa (2)
49-Kości i drzewa (3)
50-Kości i drzewa (4)
51-Skamieniałości - Korytnica (1)
52-Skamieniałości - Korytnica (2)
53-Skamieniałości - Korytnica (3)
Fauna mioceńska Korytnicy
Dawno nie widziałem na giełdach, miło że są jeszcze osoby sprzedające ten „towar”

54-Skamieniałości (1)
55-Skamieniałości (2)
56-Amonit
65-Ryby
84-Skrzemionkowane drzewo

57-Stalaktyt - Annopol (1)
Stalaktyt
Poch.: Annopol, Lubelskie, Polska

58-Pirotyn z kwarcem - Trepca Stan Terg, Kosowo
Pirotyn z kwarcem  
Poch.: Trepča Stan Terg, Kosovska Mitrovica, Kosowo
Magnes przy krysztale, w razie wątpliwości

59-Opal - Eskişehir, Anatolia Centralna, Turcja
Opale mszyste 
Poch.: Eskişehir, Anatolia Centralna, Turcja

60-Minerały
61-Perowskit - Rosja
Perowskit
Poch.: Rosja

62-Ilvait - Dal'negorsk, Kraj Nadmorski, Rosja
Ilvait
Poch.: Dal’negorsk, Kraj Nadmorski, Rosja

63-Baryt z markasytem - Lubin (1)
64-Baryt z markasytem - Lubin (2)
Baryt z markasytem
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

66-Piryt (1)
67-Piryt (2)
68-Piryt (3)
Piryt
Poprawcie mnie jeśli się mylę ale wydaje mi się że Bułgaria

69-Rozenit - Baia Sprie, Marmarosz, Rumunia
Rozenit
Poch.: Baia Sprie, Marmarosz, Rumunia
Pięknie wykształcone, pasowałby obok mojego halotrychitu

70-Agaty - Nowy Kościół
Agaty w porfirach kwarcowych
Poch.: Nowy Kościół, Dolnośląskie, Polska

71-Ametyst
Ametyst

72-Baryt - Lubin
Baryt
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

73-Fluoryt - Strzegom
Fluoryt
Strzegom, Dolnośląskie, Polska

74-Beryl (1)
75-Beryl (2)
Beryl

75-Fluorapatyt - Madagaskar (1)
77-Fluorapatyt - Madagaskar (2)
Fluorapatyt
Poch.: Madagaskar
Zna ktoś może dokładniejszą lokalizację?

76-Chalkantyt - Lubin
Chalkantyt
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska

78-Geoda kwarcowa - Maroko (1)
79-Geoda kwarcowa - Maroko (2)
Geoda kwarcowa
Poch.: Bou Craa, Maroko
Całkiem przystępna cena w stosunku do tak dużych geod

80-Goethyt iryzujący
Goethyt iryzujący

81-Goniatyty - Góry Świętokrzyskie
Goniatyty
Poch.: Góry Świętokrzyskie, Polska

82-Klinochlor-Serafinit - Korzunovskoe, Irkuck, Rosja
Klinochlor / Serafinit
Poch.: Korzunovskoe, Irkuck, Rosja

83-Skrzemionkowane otwornice
Skrzemionkowane otwornice

85-Krzemienie pasiaste - Śródorze (1)
86-Krzemienie pasiaste - Śródorze (2)
87-Krzemienie pasiaste - Śródorze (3)
Krzemienie pasiaste
Poch.: Śródborze, Świętokrzyskie, Polska

88-Pierwiastki
89-WME012017
90-WME012017

Pokazy sztuki jubilerskiej. Ciekawie przygotowane, przyciągały sporą widownię
93-WME012017
94-WME012017
95-WME012017
96-WME012017
97-Biżuteria (1)
98-Biżuteria (2)
99-Magia
Magia – wystarczy opisać cudowne właściwości danego „kamienia”
i już się zwiększa ilość klientów

Marokańskie geody kwarcowe oraz kwarce napylane magnetytem i czym tam się jeszcze da, byle błyszczało. Handlarze prześcigają się w nazewnictwie tych tworów…aura kwarc, aura aqua, tytanium aura…itd. Towar schodzi jak świeże bułeczki, dzieciaki prawie zabijają się o te błyskotki. Coraz więcej tego na giełdach, wielu kleintów ale chyba nie o to chodzi w kolekcjonowaniu minerałów.

100-Aura (1)
101-Aura (2)
102-Aura (3)
Aura

103-WME012017
Na koniec jeszcze fotografia przed wejściem na giełdę

104-WME012017
Pałac Kultury i Nauki w barwach aura kwarcu

Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

 

ANHYDRYT

Anhydryt (eng. Anhydrite, ros. Ангидрит) to pospolity minerał z grupy siarczanów; siarczan wapnia o wzorze CaSO4. Częsty składnik skał solnych w których występuje wraz z gipsem i halitem. Nazwany w 1804 r. przez A. G. Wernera od greckiego άνυδρος („anhydros”) oznaczającego bezwodny, wskazując na przeciwieństwo w stosunku do gipsu czyli uwodnionego siarczanu wapnia.

Anhydryt w halicie - Wieliczka
Anhydryt w halicie
Poch.: Wieliczka, Polska
Kolekcja i fotografia: Piotr Zając

Tworzy kryształy o pokroju grubotabliczkowym, słupowym, listewkowym. Często bywa zbliźniaczony (skały przekrystalizowane pod wpływem ciśnienia). Najczęściej występuje w formie skupień ziarnistych, zbitych, promienistych i włóknistych.
Bywa bezbarwny, biały, szary, błękitny, czerwonawy, rzadziej brunatny, fioletowy a nawet czarny. Intensywnie niebieska, nodularna odmiana anhydrytu zwana jest Angelitem.

Rys - Pokrój i orientacja
Rys. 1. Pokrój i orientacja optyczna anhydrytu (Muszyński 2008)

Angelit
Angelit
Poch.: Lima, Peru
Kolekcja i fotografia: Grzegorz Słowik

Anhydryt ma nierówny przełam oraz trójkierunkową łupliwość. Twardość 3-3.5 w skali Mohsa, gęstość 2,98-3,00 g/cm3 – waży niemal dokładnie 3x tyle, co taka sama objętość wody w temperaturze pokojowej. Charakteryzuje się szklistym bądź perłowym połyskiem oraz białą rysą. Jest przeźroczysty do przeświecającego. Kruchy.
Izostrukturalny z ferruccytem.

Anhydryt niebieski - Lubin
Anhydryt
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska
Kolekcja i fotografia: Piotr Zając

An. najczęściej krystalizuje w wyniku dehydratyzacji gipsów lub jako produkt odparowania z wody morskiej (ewaporacji). Wytrącanie się anhydrytu z roztworu jest ściśle powiązane z temperaturą i zawartością chlorku sodu w roztworze. Wraz nasyceniem roztworu NaCl i spadkiem temperatury rośnie prawdopodobieństwo krystalizacji anhydrytu (Rys. 2).
Anhydryt może również przechodzić w gips w wyniku przemian diagenetycznych polegających na uwadnianiu. Towarzyszy temu wzrost objętości skały (do 60%), co z kolei przekłada się na zwiększenie ciśnienia oraz uplastyczniania się warstw anhydrytu. Takie plastycznie zafałdowane żyły i warstwy anhydrytu zwane są trzewiowcem (eng. Bowel stone) ze względu na wygląd przypominający trzewia.

Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (PIG)
Trzewiowiec
Poch.: Bochnia, Małopolskie, Polska
Zbiory Muzeum Geologicznego PIG-PIB – Warszawa

Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (4)
Trzewiowiec
Poch.: Bochnia, Małopolskie, Polska
Kolekcja i fotografia: Piotr Zając

Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (UJ)(1)
Trzewiowiec
Poch.: Bochnia, Małopolskie, Polska
Zbiory Muzeum Geologicznego Instytutu Nauk Geologicznych UJ – Kraków 

An. również jest znany jako minerał hydrotermalny niskich temperatur oraz produkt ekshalacji wulkanicznych, głównie solfatar.
Współwystępuje z gipsem, minerałami skał solnych, illitem, kwarcem, kalcytem.

Rys - Gips lub anhydryt
Rys.2. Powstawanie anhydrytu lub gipsu w zależności od zawartości NaCl
i temperatury roztworu
(Książkiewicz 1968)

Anhydrytem nazywana jest również monomineralna skała zbudowana z minerału anhydrytu (podrzędnie: gips, kalcyt, halit). Jest nietrwała w warunkach powierzchniowych. Najpospolitszą petrograficzną odmianą tej skały jest tzw. anhydryt lity o często makroskopowo widocznym warstwowaniu. Znany również, szczególnie z utworów miocenu Podkarpacia jest anhydryt konkrecyjny zwany nodularnym, występujący w formie kulistych bądź sferolitycznych form. Jego geneza związana jest z wtórną migracją solanek w słabo zdiagenezowanych osadach (Pawlikowski 2008).

Anhydryt in situ - Bochnia (2)
Anhydryt in situ - Bochnia (1)
Anhydryt nodularny in situ. Kopalnia Bochnia

An. ma głównie zastosowanie w budownictwie (posadzki, tynki, płyty okładzinowe) oraz w przemyśle chemicznym (produkcja kwasu siarkowego i (NH₄)₂SO₄ ), papierniczym (wypełniacz), wiertnictwie (dodatek do płuczki) a także jako środek suszący. Czasami bywa stosowany jako kamień ozdobny, najczęściej szlifowany w formie kaboszonu.

Anhydryt gruzłowy - Wola Różaniecka (PIG)
Anhydryt gruzłowy
Poch.: Wola Różaniecka, Polska
Zbiory Muzeum Geologicznego PIG-PIB – Warszawa

Występuje pospolicie w wielu rejonach Ziemi. Jedne z najbardziej znanych miejsc jego występowania to Naica (Meksyk), Salzburg, Innsbruck (Austria), Hannower, Stassfurt (Niemcy), Bancroft, Ontario (Kanada), Vaud (Szwajcaria), Luizjana, Nowy Meksyk, Dakota Południowa, Teksas (USA).
W Polsce znany przede wszystkim z mioceńskich utworów przedpola Karpat (Bochnia, Wieliczka, Barycz), a także LGOM (Lubin, Rudna, Sieroszowice, Polkowice), na Pogórzu Kaczawskim (Niwnice) i w obrębie cechsztyńskich wysadów solnych na Kujawach (Inowrocław, Kłodawa, Wapno).

Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (PAN)(1)Trzewiowiec
Poch.: Bochnia, Polska
Zbiory Muzeum Geologicznego PAN – Kraków

Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (1) Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (2) Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (3)
Anhydryt - Wieliczka Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (PAN)(2) Anhydryt trzewiowiec - Bochnia (UJ)(2)
Anhydryt - Kłodawa (LLA) Anhydryt trzewiowiec - Wieliczka (AGH) Dolomit z przerostami anhydrytu - Korczmin (1)(PIG)

Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR
Literatura:

  • Książkiewicz M., 1968: Geologia dynamiczna. Wyd. Geologiczne, Warszawa.
  • Praca zbiorowa; red. Manecki A., Muszyński M., 2008: Przewodnik do petrografii. Uczelniane wydawnictwa naukowo-dydaktyczne AGH, Kraków.
  • Żaba J., 2010: Ilustrowana encyklopedia skał i minerałów. Videograf II, Chorzów.
  • Szełęg E., 2010: Atlas minerałów i skał. Część 1 – minerały. Pascal, Bielsko-Biała.
  • Kouřimský J., 1995: Minerały i skały ilustrowana encyklopedia. Delta, Warszawa.
  • Red. Łukawski K., 1999: Skarby ziemi. Kolekcja minerałów i drogich kamieni. De Agostini Polska, Warszawa.
  • http://www.mindat.org.

MUZEUM PIG W WARSZAWIE cz.2

Pracując nad kolejnym większym wpisem wrzucamy mały przerywnik, a mianowicie drugą część fotorelacji z wizyty w Muzeum Geologicznym Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie przy ul. Rakowieckiej 4.
W tej części trochę skromniej pod kątem skamieniałości a skupiamy się raczej na skałach i minerałach.
Tak jak wspominaliśmy uprzednio, fotorelacja nie przedstawia wszystkich udostępnionych zbiorów a jedynie skromną część, dlatego też warto wpaść do warszawskiego Muzeum PIGu i zobaczyć na żywo okazy tu zamieszczone lub te, których nie udało nam się sfotografować. A było tego jeszcze całkiem sporo. Polecamy 🙂

PIG82
PIG83
PIG78
PIG79
PIG85
PIG77
PIG81
PIG80
PIG84
PIG86
PIG87
PIG88
PIG89
PIG90
PIG91
PIG92
PIG93
PIG94
PIG95
PIG96
PIG97
PIG98
PIG99
PIG101
PIG102
PIG103
PIG104
PIG106
PIG105
PIG107
PIG108
PIG109
PIG110
PIG111
PIG112
PIG113
PIG114
PIG115
PIG116
PIG117
PIG118
PIG119
PIG120
PIG121
PIG123
PIG122
PIG124
PIG125
PIG126
PIG128
PIG127
PIG130
PIG129
PIG131
PIG132
PIG133
PIG134
PIG136
PIG135
PIG138
PIG137
PIG139
PIG140
PIG141
PIG142
PIG143
PIG144
PIG145
PIG146
PIG147
PIG148
PIG149

Mariola i Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

 

HALIT

Halit (eng. Halite, ros. Галит) jest minerałem z grupy halogenków; chlorek sodu o wzorze NaCl.

Halit 01 REALGAR
Okaz halitu prezentowany na XVII Lwóweckim Lecie Agatowym. Kol. Spirifer.

Znany już od starożytności.
W Baryczy k. Krakowa znane jest miejsce eksploatacji halitu (soli) metodą warzelniczą datowane na ok. 3500 r. p. n. e. Również liczne wzmianki o soli można znaleźć w dziełach przyrodników i filozofów starożytnych, m.in. Pliniusz Starszy (23-79 n.e. – zginął podczas erupcji Wezuwiusza) wymienia metody pozyskiwania halitu przez odparowanie wody morskiej lub solanek (Kouřimský 1995).
Nazwa halitu pochodzi od połączenia dwóch greckich słów: halos (sól, morze, słony) oraz lithos (skała, kamień). W przeszłości wykorzystywany przede wszystkim ze względu na jego właściwości konserwujące oraz słony smak. Często stanowił rarytas dostępny jedynie dla nielicznych. Do dziś jest ważnym przedmiotem handlu i artykułem w znacznym stopniu niezbędnym dla człowieka.

Halit 03 REALGAR
Stalaktyty solne w Kopalni Soli Wieliczka

Cechami charakterystycznymi halitu są jego słony smak oraz zdolność do rozpuszczania się w wodzie (dzięki czemu używamy go w kuchni). Bywa higroskopijny a także sprawia wrażenie wilgotnego w dotyku.
Jest ewaporatem – powstaje w wyniku odparowania i krystalizacji ze słonych wód morskich lub jezior w klimacie gorącym i/lub suchym. Bywa również produktem ekshalacji wulkanicznych.
Często towarzyszą mu minerały takie jak: gips, anhydryt, sylwin, karnalit, polihalit, kizeryt, siarka rodzima czy minerały ilaste (illit, kaolinit).
Monomineralną skałę zbudowaną z minerału halitu (do około 99,1 % NaCl) nazywamy solą kamienną (Halityt).

Halit 02 REALGAR
Regularne kryształy halitu
Poch.: Kryształowa grota, Wieliczka, Małopolskie, Polska
Okaz Muzeum Geologicznego PAN w Krakowie

Tworzy kryształy regularne (postać sześcianu), rzadziej ośmiościanu i dwunastościanu rombowego. Często są to kryształy szkieletowe. Występuje w postaci skupień ziarnistych, zbitych a także włóknistych i naciekowych.
Posiada białą rysę, szklisty lub matowy połysk i trójkierunkową łupliwość. Jego twardość to 2 w skali Mohsa. Jest izostrukturalny z galeną.

Halit 05 REALGAR
Halit włóknisty, tzw. „Włosy św. Kingi”
Poch.: Wieliczka, Małopolskie, Polska

Halit 06 REALGAR
Halit włóknisty w znacznym powiększeniu. Włosy wielkości 7 mm
Poch.: Wieliczka, Małopolskie, Polska

Czysty chemicznie halit jest bezbarwny.
Odmiany różnokolorowe są skutkiem zawartości domieszek innych pierwiastków (zielony, czerwony), minerałów ilastych (szary) lub zaburzeń w obrębie sieci krystalicznej (niebieski, fioletowy).

Halit 04 REALGAR
Halit niebieski
Poch.: Kłodawa, Wielkopolskie, Polska
Barwa spowodowana defektami sieci krystalicznej w wyniku
naturalnego promieniowania radioaktywnego

Halit 07 REALGAR
Halit czerwony
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska
Barwa spowodowana związkami żelaza

Halit 08 REALGAR
Halit zielony
Poch.: Lubin, Dolnośląskie, Polska
Barwa spowodowana związkami miedzi

Chlorek sodu wykorzystuje się głównie w przemyśle spożywczym. Używany jest także w przemyśle chemicznym, szklarskim i ceramicznym, a idealnie wykształcone kryształy są stosowane do budowy aparatury pomiarowej oraz w optyce. Ma zastosowanie również w medycynie m.in. przy sporządzaniu roztworu fizjologicznego oraz w inhalacjach i kąpielach solankowych.

Głównymi producentami soli kamiennej są Stany Zjednoczone, Wielka Brytania i Niemcy.
Pozyskiwany jest przede wszystkim ze złóż lądowych oraz w mniejszym stopniu metodami tradycyjnymi po przez odparowywanie z wód morskich (np. Nin, Chorwacja).

W Polsce halit występuje w mioceńskich osadach zapadliska przedkarpackiego (Wieliczka, Bochnia, Barycz), na monoklinie przedsudeckiej (LGOM), w utworach cechsztyńskich na Kujawach (m.in. Kłodawa, Inowrocław, Wapno, Łubień) oraz w rejonie Pucka.

Halit 09 REALGAR
Wykwity solne – halit kalafiorowaty krystalizujący na stropie w Kopalni Soli Wieliczka

Halit 10 REALGAR
Stalaktyty solne w Kopalni Soli Wieliczka

Halit 11 REALGAR
Sól zabarwiona związkami żelaza w Kopalni Soli Wieliczka

Przykładowe okazy halitu (grafika powiększa się po kliknięciu w miniaturkę):

Halit TAB01 Halit TAB02 Halit TAB03
Halit TAB04 Halit TAB05 Halit TAB06
Halit TAB07 Halit TAB08 Halit TAB09
Halit TAB10 Halit TAB11 Halit TAB12
Halit TAB13 Halit TAB14 Halit TAB15
Halit TAB16 Halit TAB17 Halit TAB18
Halit TAB19 Halit TAB20 Halit TAB21
Halit TAB22 Halit TAB25 Halit TAB24

Halit krystalizuje w wyniku ewaporacji czyli odparowania ze słonej wody.
Dzięki temu procesowi bez problemu sami możemy wyhodować kryształy soli w domowym zaciszu o czym wie najprawdopodobniej każdy uczeń szkoły podstawowej.
Niestety wyhodowanie dobrze wykształconych kryształów halitu które godne byłyby umieszczenia w kolekcji jest już zajęciem znacznie trudniejszym, wymagającym czasu i cierpliwości.
Podobnie jak w przypadku hodowli chalkantytu podstawą jest przygotowanie odpowiednio klarownego, przesyconego roztworu.

Halit hodowlany
Kryształy halitu – okaz hodowlany

Zachęcam tutaj do eksperymentowania – metodą prób i błędów można uzyskać zaskakująco dobre efekty. Poniżej przedstawiam kilka cennych rad dzięki którym udało mi się wyhodować moje okazy:

  • Warto posłużyć się odpowiednio dużym naczyniem w którym zmieścimy więcej roztworu (np. akwarium).
  • Kryształy muszą mieć odpowiednią powierzchnię na której mogą narastać. Dobrze sprawdzają się porowate skały lub antropogeny (np. żużel). Estetycznie wygląda również drzewo pokryte kryształami. Pamiętajmy jednak by je odpowiednio umieścić w roztworze (np. obciążyć by nie pływało po powierzchni solanki a w niej, bliżej dna).
  • Chcąc uzupełnić solankę wykonujemy to w sposób jak najmniej zaburzający właściwy roztwór. Najlepszym rozwiązaniem jest powolne dodawanie roztworu np. poprzez kroplówkę. Oba roztwory muszą mieć podobną temperaturę.
  • Poprzez zmianę temperatury solanki możemy uzyskać zonalność kryształów.
  • Dzięki krystalizacji termicznej można uzyskać drobne „igiełkowe” kryształy halitu. Pamiętać należy jednak o pełnej szczelności pojemnika oraz jednolitej, niezmieniającej się, wysokiej temperaturze roztworu (ciągłe podgrzewanie).
  • Halit zielono zabarwiony możemy uzyskać poprzez dodanie chociażby chalkantytu (chlorkowy kompleks miedzi).
  • Duże kryształy halitu można uzyskać dodając do roztworu NH4NO3.

Poniżej przykłady halitu wyhodowanego w warunkach domowych:

HH01 HH02
HH03 HH04
HH05 HH06
HH08 HH07

Halit 12 REALGAR

 

Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

Literatura:

    • Żaba J. Ilustrowana Encyklopedia Skał i Minerałów. Videograf II, Katowice 2010
    • Szełęg E. Atlas Minerałów i Skał. Część 1. Pascal, Bielsko-Biała 2010
    • Kouřimský J. Ilustrowana Encyklopedia Minerały i Skały. Delta, Warszawa 1995
    • Błaszkowski K. O szlachetnych kryształach. Nasza Księgarnia, Warszawa 1987

 

NOWE OKAZY – Wiosna 2016r.

Minęło prawie pół roku od ostatniego wpisu o nowych okazach.
Sporo się nazbierało więc ruszam z kolejną porcją fotografii. Jak zwykle zaczynamy od polskich okazów a kończymy na zagranicznych. Wszystko co znajdziecie poniżej pochodzi z wymian bądź zakupów, a okazy znalezione w terenie pojawiać się będą przy okazji wpisów tematycznych bądź na facebooku.
Miłego oglądania i liczę na komentarze 🙂

01 Bornit - Polkowice, Lubin
Bornit w łupku miedzionośnym (przekrój przez żyłę)
Poch.: Lubin
Rozmiar okazu: 28 cm x 9 cm

02 Alabaster - Ruczaj, Kraków (1)
03 Alabaster - Ruczaj, Kraków (2)
Alabaster
Poch.: Ruczaj, Kraków, Polska
Rozmiar okazu: 20 cm x 17,5 cm

04 Szafir - Krucze skały, Karpacz
Szafir
Krucze Skały, Karpacz, Polska

05 Opal miodowy - Szklary
Opal miodowy
Poch.: Szklary, Polska

06 Chryzokola z malachitem - Miedzianka śląska
Malachit i chryzokola
Poch.: Miedzianka śląska, Polska

07 Piryt - Ciechanowice
Piryt
Poch.: Ciechanowice, Polska

08 Halit - Kłodawa
Halit
Poch.: Kłodawa, Polska

09 Kalcyt - Gracze
Kalcyt
Poch.: Gracze, Polska

10 Anhydryt - Lubin
Anhydryt
Poch.: Lubin, Polska

11 Markasyt - Pomorzany (2)
Markasyt
Poch.: Pomorzany, Olkusz, Polska

12 Karbonatyt REE zaw. Burbankit - Tajno, Suwałki
Karbonatyt REE zaw. Burbankit
Poch.: Tajno, Suwałki, Polska

13 Złoto rodzime - Góry Kaczawskie
Złoto rodzime
Poch.: Góry Kaczawskie, Polska

14 Prasiolit - Sokołowiec
Prasiolit
Poch.: Sokołowiec, Polska

15 Cerusyt na sfalerycie - Orzeł Biały, Bytom (1)
Cerusyt na sfalerycie
Poch.: Orzeł Biały, Bytom, Polska

16 Cerusyt na sfalerycie - Orzeł Biały, Bytom (2)
17 Cerusyt na sfalerycie - Orzeł Biały, Bytom (3 -UV)
Cerusyt na sfalerycie (makro + UV)
Poch.: Orzeł Biały, Bytom, Polska

18 Chakopiryt, bornit, malachit - Ciechanowice
Chalkopiryt, bornit, malachit
Poch.: Szyb Luisa, Ciechanowice, Polska
Okaz podpisany jako bizmut rodzimy, ale makroskopowo nie stwierdziliśmy

19 Gips - KWK Ziemowit (1)
Gips
Poch.: KWK Ziemowit, Lędziny, Polska

20 Gips - KWK Ziemowit (2)
Gips
Poch.: KWK Ziemowit, Lędziny, Polska

21 Piryt - KWK Ziemowit
Piryt
Poch.: KWK Ziemowit, Lędziny, Polska

22 Kalcyt groniasty - Męcinka
Kalcyt groniasty
Poch.: Męcinka, Polska

23 Gips - Lubin
Gips – jaskółczy ogon
Poch.: Lubin, Polska

24 Kwarc różowy - Miękinia (1)
Kwarc różowy
Poch.: Miękinia, Polska

25 Kwarc różowy - Miękinia (2)
Kwarc różowy
Poch.: Miękinia, Polska

26 Ramersbergit i nikielin - Sieroszowice'
Ramersbergit i nikielin
Poch.: Sieroszowice, Polkowice, Polska

27 Markasyt - Pomorzany, Olkusz
Markasyt
Poch.: Pomorzany, Olkusz, Polska

28 Gips - Orzeł Biały, BytomGips (drobne igiełkowe kryształy)
Poch.: Orzeł Biały, Bytom, Polska

29 Kalcyt - Wielkanoc, Gołcza
Kalcyt
Poch.: Wielkanoc, Polska

30 Diamenty - Syberia, Rosja
Diamenty
Poch.: Syberia, Rosja

31 Opal
Opale szlachetne
Poch.: (z lewej) Wello, Etiopia (z prawej) Gracios O Dios, Honduras

32 Lapis lazuli - Afganistan
Lapis lazuli
Poch.: Sar-e-Sang, Jurm, Afganistan

Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR

 

MUZEUM PIG W WARSZAWIE cz.1

W lutym br. mieliśmy okazję odwiedzić Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie przy ul. Rakowieckiej 4.

PIG01

Była to wycieczka z cyklu geologiczne walentynki – bardzo ciekawa i pełna wrażeń, bowiem w PIGu wszystko jest naj – najstarszy instytut naukowy w Polsce, największe muzeum geologiczne, największa kolekcja paleontologiczna.

PIG04

Zbiory muzeum liczą około pół miliona okazów które udostępniono do zwiedzania w ośmiu wystawach tematycznych: Materia Ziemi, Historia Polski w kamieniu pisana, Surowce mineralne Polski, Skamieniały świat, Magmatyzm, Sedymentacja i diageneza, Metamorfizm i Tektonika.
Wstęp do muzeum jest bezpłatny.

PIG02
PIG03

Po wejściu do budynku i przejściu przez hol (w gablocie imponujących rozmiarów okaz halitu z kryształowej groty w Wieliczce) dochodzimy do głównej sali wystawowej z wystawą „Historia geologiczna Polski” i modelem Dilofozaura (zwanym pieszczotliwie „Dyzio”), szkieletami nosorożca włochatego, niedźwiedzia jaskiniowego oraz najbardziej rozpoznawalnego, będącego wizytówką muzeum szkieletem mamuta włochatego.
Muzeum udostępniono w latach 30tych XIX w., jednak obecny kształt ekspozycji znacznie odbiega od tego z jej pierwszych lat. W czasie II WŚ muzeum wraz ze zbiorami w większości uległy zniszczeniu i dzięki powolnemu odtwarzaniu zbiorów możliwe było stworzenie tak imponującej ekspozycji jaką mamy dzisiaj (po drodze był jeszcze generalny remont w 1999 r.).

PIG05
PIG06

Muzeum PIGu wydaje się być świetnym miejscem zarówno dla poważnego nauczyciela akademickiego czy też totalnego laika na którym nie zrobi wrażenia byle jaki „kamień” (że pozwolę się tak wyrazić). Każdy znajdzie tu coś co go zainteresuje – czy są to ślady pełzania trylobitów z Wiśniówki czy wcześniej już wspomniane imponujące szkielety.
Godne pochwały jest umożliwienie darmowego zwiedzania, dzięki czemu muzeum odwiedzane jest naprawdę licznie; wszędzie pełno rodzin z dzieciakami oglądającymi wystawy geologiczne.

PIG07

Niestety tak się zdarzyło, że mieliśmy jedynie godzinę na zwiedzanie przed zamknięciem, więc nie udało się sfotografować wszystkich wystaw (poniżej zamieszczam okazy z gablot w sali głównej – wpis będzie w dwóch częściach). Uważam jednak, że nie ma się co przejmować, bo dzięki temu będziemy mieli sposobność by odwiedzić muzeum PIGu ponownie.

PIG08
PIG10
PIG11
PIG12
PIG13
PIG14
PIG15
PIG16
PIG17
PIG18
PIG19
PIG20
PIG21
PIG22
PIG23
PIG24
PIG25
PIG26
PIG27
PIG28
PIG29
PIG30
PIG31
PIG32
PIG33
PIG34
PIG35
PIG36
PIG37
PIG38
PIG39
PIG40
PIG41
PIG42
PIG43
PIG44
PIG45
PIG46
PIG47
PIG48
PIG49
PIG50
PIG51
PIG52
PIG53
PIG54
PIG55
PIG56
PIG57
PIG58
PIG59
PIG60
PIG61
PIG62
PIG100
PIG63
PIG64
PIG65
PIG66
PIG67
PIG68
PIG70
PIG69
PIG71
PIG73
PIG72
PIG75
PIG74

CDN.

Mariola i Piotr Zając
https://realgarblog.wordpress.com

REALGAR