40 Wystawa i giełda NCK – Minerały i biżuteria (08-09.02.2014)

40 MIĘDZYNARODOWA WYSTAWA I GIEŁDA – „MINERAŁY I BIŻUTERIA” w Nowohuckim Centrum Kultury w Krakowie; Nowej Hucie (08-09.02.2014 r.)

Nowohucka giełda jest jedną z dominujących pod względem biżuterii, a najsłabszych pod względem wystawców minerałów i skamieniałości. Idąc na tę giełdę wiadomo czego się spodziewać. Jeżeli chcemy zaopatrzyć się w okazy dobrej jakości, to nie ma na co liczyć. Przy nieco drogim wstępie (7 zł) wartościowych wystawców jest jak na lekarstwo; z reguły trzech lub czterech. Z dawnych czasów pamiętam (być może moje wspomnienia są nieco podkoloryzowane), że na nowohuckich giełdach było wielu sprzedawców mających przede wszystkim polskie okazy. Wtedy jeszcze odbywały się one w szkole podstawowej nr. 80 i nie raz zdarzyło mi się wrócić do domu z pustym portfelem i pełnym plecakiem. Teraz tę rolę przejęły AGH czy UE, tym nie mniej, jeżeli interesuje was biżuteria, oraz różne przedmioty i prace artystyczne których nie umiem nazwać, to jest to giełda dla was.












Ametysty



Blendy cynkowe – Poch.: Kopalnia Pomorzany, Olkusz


Hematyt – Poch.: Taouz, Maroko



Duża geoda ametystowa




Baryt




Fluoryty pochodzące z Chin



Częstochowskie septarie


Almandyny w łupku łyszczykowym



Bursztyny, czyli dominujący materiał w biżuterii

Piotr Zając

REALGARMZG

Labrador

Labrador (eng. Labradorite, ros. Лабрадорит) to minerał krzemianowy szeregu plagioklazu – odmiana anortytu o wzorze (Ca,Na)[(Al,Si)4O8] (Glinokrzemian wapnia i sodu).

Labr z logiem
Labrador w labradorycie
Poch.: Dobryn, Ukraina

Nazwa labrador pochodzi od wschodniego wybrzeża półwyspu Labrador, gdzie znajdują się jedne z największych złóż tego minerału. Został on po raz pierwszy opisany w 1780 roku przez Wernera. Nazwa labrador jest często mylnie używana w stosunku do labradorytu, czyli skały zbudowanej z minerału labradoru.

L. charakteryzuje się właściwościami takimi jak inne minerały grupy plagioklazów. Jego twardość to 6-6.5 w skali Mohsa, gęstość ok. 2.7 g/dm3. Posiada białą rysę, przełam nierówny, muszlowy, szklisty bądź perłowy połysk. Jest kruchy. Łupliwość doskonała (wg 001) i bardzo dobra (wg 010).

Labrador 01
Labrador
Poch.: Norcross, Bokonaky, Maniry, Madagaskar

Najczęściej występuje w postaci średnio lub grubioziarnistych kryształów o masywnym, wrosłym charakterze. Zwykle odznaczają się one niemal czarną barwą lub rzadziej ciemnobrązową, ciemnozieloną, żółtą, a nawet bywają bezbarwne. Krystalizują w formie słupków lub tabliczek (rzadko dobrze wykształcone) często występując w formie zbliźniaczeń karlsbadzkich, baweńskich, albitowych, peryklinowych, manebachskich.

L. jest znany przede wszystkim z powodu szczególnej cechy – intensywnej gry barw i migotliwości. Jest to rodzajiryzacji-schilerescencji w tym wypadku zwanej labradoryzacją lub labradorescencją. Ta charakterystyczna cecha labradoru widoczna jest jako efekt świetlny  barw niebieskich, fioletowych, złocistych, zielonych i niekiedy czerwonych. Powstaje ona w wyniku interferencji światła odbitego od drobnych zbliźniaczeń labradoru, a także blaszek i igiełek ilmenitu, magnetytu, rutylu, hematytu i tytanitu rozmieszczonych wzdłuż płaszczyzn łupliwości. Okazy labradoru o wyjątkowo intensywnej labradoryzacji zwane są spektrolitem lub kamieniem zorzy polarnej.

Labrador 02
Labradoryzacja

L. występuje w maficznych skałach magmowych, gabroidach, a także w skałach metamorficznych zmienionych regionalnie. Bywa składnikiem okruchowych skał osadowych. Współwystępuje z magnetytem, ilmenitem, biotytem, amfibolami, piroksenem i oliwinami.

L. wykorzystywany jest przede wszystkim w jubilerstwie, rzeźbiarstwie i przemyśle ceramicznym. Służy do produkcji materiałów ogniotrwałych, a także bywa materiałem okładzinowym. W jubilerstwie okazy labradoru szlifuje się w formie płytek, kaboszonów (okazy o wysokiej labradoryzacji) i fasetkowo (przy braku labradoryzacji).

Labrador 03
Labrador
Poch.: Dobryn, Ukraina

Najpiękniejsze okazy labradoru pochodzą z Finlandii (Lammenpää), Madagaskaru (Ankafotia, Saririaka, Toamasina), Kanady (Nowa Fundlandia, Quebec), oraz z Rosji, Australii, Meksyku, USA, Ukrainiy itd.

W Polsce labrador występuje w okolicach góry Ślęży (Sobótka), Bożkowa, oraz Wolibórza na Dolnym Śląsku. Został również stwierdzony w wierceniach wykonanych w masywie anortozytowym (głębokość ponad 1 km) w Krzemiankach (Suwałki).