Chalkopiryt

Chalkopiryt (eng. Chalcopyrite, ros. Халькопирит) to pospolity minerał siarczkowy, siarczek miedzi i żelaza o wzorze CuFeS2

Jego nazwa pochodzi od greckich słów khalkos i pyr, oznaczających miedź i ogień, nawiązując tym samym do składu chemicznego i barwy minerału (piryt z miedzią). Ze względu na barwę wykazuje duże podobieństwo do pirytu z którym bywa często mylony. Barwa chalkopirytu jest jednak nieco intensywniejsza – mosiężnożółta ze złotawym lub zielonawym odcieniem, co wraz z określeniem podstawowych cech minerału (np. postaci kryształów i stopnia twardości) pozwala na identyfikacje, oraz jednoznaczne odróżnienie chalkopirytu od pirytu.

Ch. jest główną i zarazem najbardziej rozpowszechnioną w przyrodzie rudą miedzi, zawierającą do 35% czystego metalu. Często zawiera domieszki selenu, złota i srebra. Występuje w skupieniach ziarnistych, skorupowych lub w formie wypryśnięć. Tworzy często zbliźniaczone kryształy o pokroju pseudoośmiościennym. Ma nierówny lub muszlowy przełam, oraz niewyraźną łupliwość. Twardość 3.5-4 w skali Mohsa, gęstość ok. 4.2 g/cm3. Chalkopiryt odznacza się metalicznym połyskiem, oraz zielonoczarną rysą. Jest nieprzeźroczysty i kruchy.

Ch. jest minerałem szeroko rozpowszechnionym. Najczęściej spotykany jest w żyłach kruszcowych wraz z innymi siarczkami. Występuje w utworach pneumatolitycznych, hydrotermalnych i metasomatycznych. Jest częstym składnikiem skał magmowych i metamorficznych. Współwystępuje głównie z pirytem, markasytem, arsenopirytem, kobaltynem, bornitem, kowelinem, chalkozynem, pirotynem, sfalerytem, galeną, tetraedrytem.

Największe złoża chalkopirytu znajdują się w: Bingham, Jerome, Butte itd. (USA), Katanga (Kongo), Ural (Rosja), Ani (Japonia), Cavnic (Rumunia), Braden (Chile). W Polsce występuje przede wszystkim w permskich łupkach miedzionośnych (Legnicko-Głogowski Okręg Miedziowy), Miedziance śląskiej, Rędzinach, Złotym Stoku, Kowarach itd. (Dolny Śląsk), Ślichowicach, Kostomłotach, Miedziance i Miedzianej Górze (okolice Kielc), a także w rejonie Myszkowa (Tatry).

Chalkopiryt TS
Chalkopiryt, magnezyt
Poch.: Mútnik, Hnúšťa, Słowacja

Advertisements
This entry was posted in Definicje and tagged by Pieczar. Bookmark the permalink.

About Pieczar

Piotr Zając. Kolekcjoner minerałów, bloger. Magister inżynier geolog, absolwent krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej. Zawodowo Specjalista ds. Ochrony Środowiska. Członek SITPNiG, SGA, Mindat, PTTK. Moderator Polskiego Forum Geologicznego. Oprócz geologii hobbystycznie zajmuję się: - RetroGamingiem - Życiem Nowej Huty - Fotografią - Numizmatyką Sprzęt fotograficzny którym się posługuję: - Fujifilm Finepix S9600 + Raynox DCR250 - Sony NEX-6 - Fujifilm Finepix S5600 - Panasonic DMS-LS80

3 thoughts on “Chalkopiryt

  1. Pingback: Giełda NCK – Biżuteria i minerały (24-25.09.2016) | REALGAR

  2. Pingback: GIEŁDA MINERAŁÓW I BIŻUTERII UE (05-06.11.2016r.) | REALGAR

  3. Pingback: GIEŁDA NCK – Biżuteria i minerały (04-05.02.2017r.) | REALGAR

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s